Geen duurzame irrigatie zonder goede drainage

© Fodane Edmond – ODRINO

In de vlakte van de rivier Moustiques (Haïti) ligt een geïrrigeerd gebied met 38 kanalen voor ongeveer 1300 gebruikers. De zone is erg belangrijk voor de landbouwproductie in het noordwestelijke departement van Haïti.
Daar heerst tegenwoordig een semi-aride klimaat waarin lange perioden van droogte worden afgewisseld door korte en hevige regenseizoenen. De regen dringt nauwelijks in de bodem en stroomt via de hellingen naar de rivier. Door het gewijzigde profiel van de Moustiques is de rivier niet in staat het overstromingswater en zijn sedimenten af te voeren. Daardoor komt het land onder water.

Al in de jaren 1950 legde men een drainagesysteem aan, met kanaaltjes die het overtollige water afvoeren. Maar het systeem geraakte in verval en vandaag vervult het zijn rol niet meer. Bovendien dringt er ook zout zeewater binnen vanaf de kust. De zoutlaag komt nu op meerdere plaatsen aan de oppervlakte, waardoor de grond niet meer geschikt is voor landbouw. 

Ten slotte hebben ontbossing en slechte landbouwpraktijken geleid tot ernstige erosie in het hele stroomgebied. De bodemvruchtbaarheid daalt nog sterker door de veelvuldige overstromingen, waarbij alle afgezette organisch materiaal wordt weggespoeld. Zo wordt van de zowat 600 ha geïrrigeerde zone slechts de helft geëxploiteerd. 

Om deze situatie het hoofd te bieden, steunen Join For Water en zijn plaatselijke partner ODRINO al verscheidene jaren de Irrigatievereniging van de rivier Moustiques bij het herstel van de afvoerkanalen. In 2020 zijn 375 meter nieuwe afvoerkanalen gegraven, nadat er in 2019 al 500 meter nieuwe bij kwamen. Deze klus mobiliseerde vorig jaar 1672 mensen, van wie 30% vrouwen. Door bewust lokale handenarbeid in te schakelen is de gemeenschap betrokken bij de opbouw van infrastructuur en kunnen de mensen een extra inkomen verdienen, wat zeker tijdens het magere seizoen welkom is. 

Deze afvoerkanalen hebben als voordeel dat ze:

  • overtollig water evacueren en zo voorkomen dat landbouwpercelen en huizen onder water lopen en dat het water blijft staan;
  • bijdragen aan de ontzilting van het land;
  • het mogelijk maken om verlaten percelen weer in gebruik te nemen.

De geïrrigeerde zone op de Moustiquesvlakte bestaat 100 jaar, en door de inzet van de mensen zelf kan ze in stand worden gehouden.

Tekst: Exalien Exatul

 

Dit project is mogelijk dankzij de financiële steun van onder meer de provincie Vlaams-Brabant.